Polski sektor lotnictwa cywilnego jest w głębokiej zapaści. Tracimy potencjalnie 3% PKB w stosunku do średniej UE i światowej. Problem jest systemowy: „sektor lotniczy” sprowadzany jest wyłącznie do transportu lotniczego, ten do lotnisk, a lotniska do CPK. Reszta sektora praktycznie nie istnieje w debacie publicznej.
Prawo lotnicze jest fatalne. ULC, przy biernej zgodzie Ministerstwa Infrastruktury, aktywnie szkodzi sektorowi. Nawet bezpośrednio obowiązujące prawo unijne jest w Polsce nagminnie przekręcane.
Czas coś zmienić i przestać udawać, że jest dobrze. Zamiast „przyjaznego urzędu lotnictwa wspierającego wzrost sektora” mamy instytucję, która ten wzrost blokuje. Jest o czym pisać — i piszę. Staram się nie tylko narzekać, ale podejmować konkretne działania.
Czym się zajmuję — przegląd aktywnych tematów
1. Art. 212 Prawa lotniczego — 5 lat więzienia za naruszenie przepisów ruchu lotniczego
To, co w całej Europie jest wykroczeniem administracyjnym lub mandatem, w Polsce jest przestępstwem zagrożonym karą do 5 lat pozbawienia wolności. Dotyczy każdego naruszenia przepisów ruchu lotniczego — bez gradacji, bez proporcjonalności.
Pilot liniowy, kontroler ruchu lotniczego, instruktor — każdy z nich za błąd proceduralny może stanąć przed sądem karnym. Nie potrzeba wyroku. Sam zarzut wystarczy, by stracić przepustkę lotniskową, a bez niej — pracę. Do tego koszt adwokata, stres, wieloletnie postępowanie. Niektórym to niszczy psychikę i życie.
Kierowcy, maszyniści, kapitanowie statków — nikt w transporcie nie jest traktowany w ten sposób. Tylko polscy piloci i kontrolerzy. Walczę o zastąpienie tych sankcji karami administracyjnymi — proporcjonalnymi, skutecznymi i zgodnymi ze standardami europejskimi. Złożyłem petycję — odpowiedź negatywna, ale uzasadnienie pokazuje, że warto walczyć dalej. Niedługo złożę petycję o ujednolicenie sankcji karnych we wszystkich dziedzinach transportu nadzorowanych przez ministerstwo.
2. Ochrona personelu lotniczego — brak statusu funkcjonariusza publicznego
Sędziowie na stadionach mają ochronę prawną jako funkcjonariusze publiczni. Pracownicy kolei też. Piloci i kontrolerzy ruchu lotniczego — nie.
A przecież odpowiadają za bezpieczeństwo setek ludzi jednocześnie. Pracują pod ogromną presją, podejmują decyzje w ułamkach sekund. Agresja słowna, groźby, próby wpływania na ich decyzje — to realne zjawiska w lotnictwie.
Brak statusu funkcjonariusza publicznego oznacza słabszą ochronę prawną w przypadku napaści, gróźb czy prób korupcji. To luka, którą należy zamknąć — nie jako przywilej, ale jako standard bezpieczeństwa systemu lotniczego.
3. Rozszerzone sprawdzanie przeszłości i przepustki lotniskowe — można stracić pracę bez wyroku
To temat, o którym mówi się najmniej, a który dotyka ludzi najbardziej bezpośrednio.
W ramach rozszerzonego sprawdzania przeszłości personelu lotniczego można stracić dostęp do strefy zastrzeżonej lotniska — a tym samym pracę — bez postawienia jakiegokolwiek zarzutu. Wystarczy, że w bazach danych pojawi się pewna informacja. Bez wyroku. Bez oskarżenia. Czasem bez wiedzy zainteresowanego o tym, co konkretnie zadecydowało.
Ten sam mechanizm działa przy przepustkach lotniskowych: samo postawienie zarzutu — bez wyroku, bez skazania — pozbawia pilotów liniowych i kontrolerów przepustki, a bez niej nie mogą wykonywać zawodu. Do tego dochodzi koszt adwokata i wieloletnie postępowanie. Niektórym to niszczy życie zawodowe zupełnie.
Procedury odwoławcze są niejasne, dostęp do informacji o podstawie decyzji ograniczony, skutki natychmiastowe i często nieodwracalne. To narusza podstawowe zasady państwa prawa — prawo do obrony, prawo do informacji, zasadę proporcjonalności. Ten temat wymaga pilnej regulacji: jasnych kryteriów, transparentnych procedur i realnej ścieżki odwoławczej.
4. Wysokości lotów nad miastami
Moja petycja ws. usunięcia krajowego rozporządzenia o wysokościach lotów nad miastami została uwzględniona. W większości krajów UE wystarczają przepisy SERA (300 m + możliwość dolotu w awarii). Mieliśmy na to szansę — niestety przez „wasalistyczne” działania części środowiska efekt jest połowiczny. ULC ma zrobić kilka stref R. Spróbuję posprzątać obornik jaki przywieźli, ale nie będzie już tak łatwo.
5. Biegłość językowa
Trzy osobne problemy: kierowcy wpychani przed komisje LKE bez podstaw prawnych, ULC nie ma prawa egzaminować kontrolerów, piloci zmuszani do rejestracji LTB za granicą — bo ULC woli być graczem, nie nadzorcą.
6. Licencjonowanie i egzaminowanie
Procesy długie, topornie zorganizowane, oparte na przestarzałych pytaniach egzaminacyjnych. Centrum egzaminacyjne powinno działać całą dobę. Kwestia otwarta: czy egzaminator UE musi być członkiem komisji ustanawianej przez Prezesa ULC według własnego widzimisię — o tym niedługo zdecyduje sąd.
7. Bezkarność urzędnicza
Szefowa działu prawno-legislacyjnego ULC koordynowała bezpodstawne donosicielstwo na pilotów — sąd wykazał brak elementarnej znajomości hierarchii prawa. Urzędnik zaproponował klientowi, by „się powiesił”. Brak jakichkolwiek konsekwencji służbowych. To nie są jednostkowe przypadki — to system. Takich spraw nie chowa się pod dywan.
8. Czas pracy personelu pokładowego
Polska nie wdrożyła w pełni Dyrektywy Rady 2000/79/WE dotyczącej czasu pracy załóg lotniczych. To nie jest kwestia techniczna — to kwestia zdrowia i bezpieczeństwa ludzi, którzy latają po kilkanaście godzin. Złożyłem petycję w tej sprawie w styczniu 2025.
9. Dwuinstancyjność decyzji ULC
Decyzje administracyjne ULC są w praktyce trudne do zaskarżenia. Brak realnej dwuinstancyjności to naruszenie podstawowych zasad KPA i prawa do obrony. Petycja złożona w lutym 2025.
10. Kadra kierownicza ULC — brak transparentności powoływania
Prezes ULC powołuje kadrę kierowniczą według własnego widzimisię, bez jasnych kryteriów i procedur. To źródło całego szeregu patologii — od niekompetencji po bezkarność. Petycja złożona we wrześniu 2025.
11. Statki powietrzne 451–600 kg — porzucone przez system
Polska korzysta z opt-out z Rozporządzenia Bazowego UE 2018/1139, co oznacza, że lekkie statki powietrzne o MTOM 451–600 kg (lądowe) i 496–650 kg (wodne) funkcjonują w prawnej próżni. To absurd regulacyjny szkodzący całemu segmentowi lotnictwa ogólnego. Petycja złożona w lipcu 2025.
12. Przepisy karne dla dronów — niezgodne z Konstytucją i prawem UE
Krajowe przepisy karne dotyczące lotów BSP (dronów) są sprzeczne zarówno z Konstytucją RP, jak i z prawem unijnym. Złożyłem petycję w grudniu 2025 — temat będzie nabierał znaczenia wraz ze wzrostem rynku dronowego.
13. Nadużywanie kompetencji rejestrowych przez Prezesa ULC
ULC prowadzi działania dochodzeniowo-śledcze bez podstawy prawnej, wydaje środki publiczne na cele, do których nie ma uprawnień, i nadużywa kompetencji rejestrowych. Petycja złożona w marcu 2026.
14. Inne aktywne wątki
- nadużywanie wytycznych Prezesa ULC — AMC/GM to nie są jego wytyczne
- fikcyjność Krajowego Planu Bezpieczeństwa Lotnictwa
- błędy w tłumaczeniach ICAO i UE — „urojona władza lotnicza”
- notoryczne naruszanie art. 38 Konwencji Chicagowskiej
- niestosowanie KPA i brak procedur administracyjnych
- harmonizacja przepisów licencyjnych z Rozporządzeniem UE nr 1178/2011
- likwidacja komisji egzaminacyjnej z art. 99 Prawa lotniczego
- eliminacja bezprawnej praktyki z art. 135d Prawa lotniczego
- śmietnik w AIP
- koncentracja ULC na działaniach PR zamiast na regulacji
Co postuluję — konkretne zmiany
Na już:
- Zastąpienie sankcji karnych z art. 212 sankcjami administracyjnymi
- Nadanie personelu lotniczemu ochrony prawnej jak dla funkcjonariuszy publicznych
- Transparentne procedury rozszerzonego sprawdzania przeszłości z realną ścieżką odwoławczą
- Przepustki lotniskowe: eliminacja absurdu utraty dostępu już przy samym zarzucie
- Wydawanie licencji LAPL/PPL/BPL/SPL w ciągu tygodnia — przez dobrze zaprojektowane formularze elektroniczne
- Tymczasowe certyfikaty egzaminatorskie umożliwiające loty przez 60 dni po zdaniu egzaminu na uprawnienie
- Szkolenia dla pracowników ULC z zakresu prawa UE, norm ICAO i przepisów krajowych
Długoterminowo:
- Reforma strukturalna ULC — dziś 3–5 osób robi to, co powinien robić jeden
- Pełna niezależność ULC od wpływów politycznych
- Nowa ustawa Prawo lotnicze — całe obecne jest do przepisania
- Oddzielenie lotnictwa non-EASA od ULC
- Wyeliminowanie arbitralnych kompetencji urzędniczych
- Pełna synchronizacja z prawem UE i normami ICAO
- Realny, roboczy Krajowy Plan Bezpieczeństwa Lotnictwa
Działania — nie tylko słowa
Od marca 2024 składam regularnie petycje — do Ministerstwa Infrastruktury, Ministerstwa Sprawiedliwości, MSWiA, Ministerstwa Klimatu. Do dziś złożyłem ich ponad 30, a kolejne są w przygotowaniu. Każda dotyczy konkretnego problemu, każda jest poparta argumentami prawnymi.
To nie jest działalność hobbystyczna. To systematyczna praca nad tym, żeby polskie lotnictwo cywilne przestało być skansenem prawnym na mapie Europy.
Trzy najważniejsze sprawy — kryminalizacja błędów proceduralnych z art. 212, brak ochrony personelu jak dla funkcjonariuszy publicznych oraz rozszerzone sprawdzanie przeszłości i przepustki lotniskowe odbierane bez wyroku — to sprawy, które dotykają ludzi tu i teraz. Nie abstrakcyjne postulaty legislacyjne, ale realne dramaty zawodowe i życiowe.
Oprócz pisania artykułów, wpisów na FB składam regularnie:
- Wielokrotna z dnia 4 marca 2024 „Petycja wielokrotna w sprawie nowelizacji ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 marca 2019 r. w sprawie zakazów lub ograniczeń lotów na czas dłuższy niż 3 miesiące, a także podjęcie działań przywracających praworządność w nadzorowanym przez Ministerstwo Infrastruktury organie.” LINK. Wraz z tą petycją MI petycją złożone zostały 3 oddzielne petycje: do MSWiA z dnia 14 marca 2024 w sprawie „Podjęcie działań w celu doprowadzenia do praworządności w obszarze sankcji karnych Ustawy Prawo Lotnicze, gdzie niepotrzebnie angażowana jest Policja.”, do Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 14 marca 2024 r. „Podjęcie działań mających na celu wzmocnienie ochrony przestrzeni powietrznej nad różnymi formami ochrony przyrody o których mowa w art. 6 „Ustawy o ochronie przyrody” z dnia 16 kwietnia 2004 roku oraz wprowadzenie realnych ograniczeń dotyczących wysokości lotów nad obszarami miejskimi w celu zminimalizowania negatywnego wpływu lotnictwa na środowisko naturalne i jakość życia mieszkańców” oraz do Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 marca 2024 r w sprawie „Podjęcia działań w celu doprowadzenia do praworządności w obszarze sankcji karnych Ustawy Prawo Lotnicze, gdzie niepotrzebnie angażowana jest Prokuratura oraz Sądy Karne„. LINK.
- Z dnia 12 kwietnia 2024 „Petycja w sprawie uaktualnienia, ujednolicenia i sprostowania terminologii lotniczej zawartej w tłumaczeniu „KONWENCJI O MIĘDZYNARODOWYM LOTNICTWIE CYWILNYM, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r.” (Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212, z późn. zm.) oraz jej załącznikach.” LINK.
- Z dnia 6 maja 2024 r. „Petycja w sprawie zgłaszania na podstawie art. 38 Konwencji Chicagowskiej odchyleń w polskim prawie lotniczym od międzynarodowych norm i zasad postępowania (SARPs) oraz Procedur Służb Żeglugi Powietrznej (PANS) ICAO.” LINK.
- Z dnia 28 maja 2024 r. „Petycja w sprawie nowelizacji ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze. LINK
- Z dnia 10 czerwca 2024 r. „Petycja w sprawie wdrażania do krajowego porządku prawnego Norm i Zalecanych Metod i Zasad Postępowania (SARPs) ICAO zawartych w Załącznikach do Konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r. (Dz. U. z 1959 r. poz. 212, z późn. zm.) oraz Procedur Służb Żeglugi Powietrznej (PANS).” . LINK.
- Z dnia 8 lipca 2024 r. „Petycja w sprawie podjęcia działań w kierunku ujednolicenia terminologii stosowanej w rozporządzeniach UE w dziedzinie personelu lotniczego, doprecyzowania krajowych przepisów administracyjnych oraz wprowadzenia skutecznych mechanizmów zapobiegających nieprawidłowościom w zakresie stosowania prawa UE w Polsce.„. LINK
- Z dnia 2 sierpnia 2024 r. „Petycja sprawie przeprowadzenia niezależnej oceny Krajowego Planu Bezpieczeństwa.” LINK.
- Z dnia 2 września 2024 r (opublikowana 27 września 2024 r) „Petycja w sprawie „żądanie ujednolicenia sankcji karnych za naruszenia bezpieczeństwa w transporcie drogowym, kolejowym, wodnym i morskim, analogicznie do sankcji przewidzianych w Prawie Lotniczym”.” . LINK.
- Z dnia 1 października 2024 „Petycja w sprawie wniosku o skreślenie art. 104 ust. 3 Ustawy Prawo Lotnicze w zakresie wymogu uzyskania zgody na szkolenie przez cudzoziemców.” LINK.
- Z dnia 10 października 2024 r. „Petycja w sprawie „konieczności rzetelnej analizy projektów zmian w prawie lotniczym oraz eliminacji błędów legislacyjnych”. LINK.
- Z dnia 2 listopada 2024 r. „Petycja w sprawie zmiany art. 189e ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. – Prawo lotnicze (Dz. U. z 2023 r. poz. 2110, z późn. zm.).” . LINK.
- Z dnia 2 grudnia 2024 r, „Petycja w sprawie nowelizacji Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 17 lipca 2020 r. w sprawie przepisów ruchu lotniczego w zakresie przepisu SERA.5005 (f) dotyczącego regulacji minimalnych wysokości lotów”. LINK
Na dzień 3 grudnia 2024 r. mamy razem 16 petycji …
decyzji administracyjnych wydawanych przez Urząd Lotnictwa Cywilnego”. LINK.
Prawo Lotnicze oraz reformy systemu egzaminowania i certyfikacji personelu lotniczego w Polsce”.” . LINK.
ULC: żądanie działań kadrowych, naprawczych środków nadzorczych oraz podjęcia pilnej inicjatywy legislacyjnej w Prawie lotniczym. . LINK.
Dodaj komentarz